درمان آندومتریوز

آندومتریوز یک بیماری مزمن است که باید هر چه سریع تر مورد بررسی و درمان قرار بگیرد.

پزشک بعد از تشخیص قطعی آندومتریوز خدمات درمانی را متناسب با وضعیت بیماران به آنها ارائه خواهد داد.

متخصصان بر اساس شدت علائم آندومتریوز، سن بیمار و تمایل فرد به بارداری از درمان تخصصی استفاده کرده و سعی در جلوگیری از رشد بافت آندومتریوز دارند.

خوشبختانه کنترل و درمان آندومتریوز ممکن است.

به شرط اینکه افراد هر چه سریع تر علائم را جدی دانسته و به پزشک مراجعه کنند.

ضمن اینکه اگر درمان های موثر به موقع و به صورت هدفمند صورت پذیرد، به مرور زمان شاهد بهبود آندومتریوز خواهید بود.

اندومتریوز چیست و چرا نیاز به درمان دارد؟

آندومتریوز یک بیماری شایع رحمی است که در آن بافتی شبیه به آندومتر به خارج از رحم راه پیدا کرده و در جای نامناسب رشد خود را ادامه می دهد.

آندومتریوز می تواند تخمدان ها، لوله های فالوپ، پشت رحم، لیگامان های رحم و گاهی روده و مثانه را درگیر کند.

بیماری آندومتریوز از آن دسته اختلالاتی است که هنوز علت دقیقی برای به وجود آمدن آن پیدا نشده است.

اما تحقیقات نشان می دهد که بازگشت خون قاعدگی می تواند عاملی برای رشد این بافت غیر طبیعی در خارج از رحم باشد.

پزشکان معتقدند که اختلال در سیستم ایمنی بدن باعث می‌شود تا سلول های نابجا و شبه آندومتر در بافت خارجی رحم رشد کنند.

در حالی که سیستم ایمنی این سلول ها را بیگانه ندانسته و رشد و پایداری آنها اتفاق می افتد.

آندومتریوز از آن دسته بیماری هایی است که به محض تشخیص باید درمان شود.

آندومتریوز می تواند سبب بروز دردهای مزمن و شبیه به قاعدگی شود.

ولی شدت آن بسیار بیشتر است و فرد دائم با دردهای لگنی یا درد هنگام رابطه جنسی مواجه می‌شود.

چنین عارضه ای باید هر چه سریع تر درمان شود.

از آنجایی که آندومتریوز یک بیماری پیشرونده محسوب می‌شود می تواند با ایجاد چسبندگی در لوله ها، آسیب به تخمدان و اختلال در تخمک گذاری مشکل باروری را ایجاد کند.

عدم توجه به درمان آندومتریوز باعث می‌شود تا فرد به دردهای شدید و مداوم مبتلا باشد.

ضمن اینکه چسبندگی های لگنی افزایش پیدا کرده و علاوه بر آن مشکلات گوارشی یا ادراری با شدت بالا رخ می دهد.

درمان نشدن آندومتریوز سبب کاهش قابل توجه شانس بارداری در زنان خواهد شد.

آیا اندومتریوز درمان قطعی دارد؟

نگرانی اصلی مبتلایان به آندومتریوز این است که آیا چنین عارضه ای را می توانند به طور قطعی درمان کنند یا خیر.

متاسفانه تاکنون هیچ روش درمان قطعی و دائمی برای آندومتریوز پیدا نشده است.

ولی نقطه امید بخش این است که آندومتریوز به راحتی کنترل می‌شود و می توان از گسترش این بیماری مرموز و خطرناک جلوگیری نمود.

اگر چه راهکارهای متفاوتی برای کنترل و درمان آندومتریوز وجود دارد اما مسئله این است که گاهی ممکن است این بیماری حتی پس از درمان کامل بازگردد.

فرد با قطع مصرف داروهای هورمونی، بروز التهاب مزمن یا استرس مجدد درگیر مشکلات قبل و آندومتریوز شدید می‌شود.

به همین دلیل از بیماران خواسته می‌شود که این بیماری را همواره مورد بررسی قرار داده و کنترل طولانی مدت را در پیش بگیرند و نباید انتظار درمان قطعی داشته باشند.

روش‌های درمان اندومتریوز

در ادامه با روش های درمان آندومتریوز آشنا می‌شویم.

درمان دارویی

اولین و مهمترین اقدام برای درمان آندومتریوز تجویز داروهایی است که برای کنترل درد و جلوگیری از رشد سلول های غیرطبیعی در رحم مناسب هستند.

این داروها می توانند رشد ضایعات سلولی را مهار کرده و خیلی زود این عارضه برطرف خواهد شد.

از مسکن های کاربردی برای درمان آندومتریوز باید به ایبوپروفن، ناپروکسن و مفنامیک اسید اشاره کرد.

این دسته از مسکن ها برای دردهای خفیف تا متوسط مناسب هستند.

داروهای هورمونی با هدف مهار رشد ضایعات تجویز می‌شود.

داروهای هورمونی اغلب شامل پروژسترون می باشد و البته آنالوگ ها و آنتاگونیست ها نیز در این مورد کاربرد دارند.

از مزایای مهم درمان دارویی آندومتریوز باید به غیرتهاجمی و ایمن بودن آن اشاره کرد.

به گونه ای که درد بیمار در ناحیه لگن کاهش پیدا کرده و برای درمان طولانی مدت مصرف دارو مناسب تر است.

این داروها با هزینه مناسب و دسترسی آسان در اختیار بیماران قرار می گیرد.

ولی از معایب و محدودیت های دارو درمانی برای بهبود آندومتریوز باید به این مسئله اشاره کرد که احتمال عود مجدد علائم با قطع دارو وجود دارد و نباید دارو درمانی را تنها گزینه بهبودی قطعی دانست.

ناگفته نماند که مصرف داروهای هورمونی نیز می تواند عوارضی مثل افزایش وزن، لکه بینی یا تغییر خلقی را ایجاد کند.

دارو درمانی ممکن است برای بانوانی که قصد بارداری دارند مناسب نباشد.

درمان بدون جراحی

در پروسه درمان آندومتریوز اولویت با روش های غیر جراحی است.

پزشکان بر این باورند که می توان آندومتریوز را بدون انجام جراحی کنترل کرد.

تغییر سبک زندگی، داشتن رژیم غذایی ضد التهاب، ورزش کردن و حتی فیزیوتراپی در کنار درمان های مکمل نقش بسیار مهمی در بهبود آندومتریوز دارند.

اگر مبتلایان به آندومتریوز ورزش منظم، خواب کافی و کنترل استرس را در برنامه خود قرار دهند تاثیر مثبت آن را در کنترل علائم آندومتریوز خواهند دید.

توصیه می‌شود که مبتلایان به این عارضه مقدار مصرف امگا ۳، ماهی، میوه و سبزیجات را افزایش داده و قند، غذاهای فرآوری شده و سرخ شده را محدود کنند.

درمان های کمکی شامل فیزیوتراپی، طب سوزنی و مکمل ها می باشد.

باید تحت نظارت پزشک و با تاییدیه علمی مبنی بر اثرگذاری بر این بیماری چنین راهکارهای درمانی در پیش گرفته شود.

فراموش نکنید این درمان ها به تنهایی کافی نیستند، بلکه باید به صورت مکمل و ترکیبی انجام پذیرد.

مزیت درمان های غیر جراحی این است که هیچ نوع عوارض دارویی را متحمل نشده و به کاهش التهاب و درد بیمار کمک زیادی می کند.

ضمن اینکه این افراد خیلی زود به بهبود کیفیت زندگی دست یافته و سلامت روان آنها نیز بهبود می یابد.

ولی مسئله اصلی در مورد معایب و محدودیت های درمان بدون جراحی این است که این تکنیک ها ضایعات آندومتریوز را از بین نمی برد و نیاز است که فرد استمرار و صبر زیادی در مسیر درمان داشته باشد.

به همین دلیل ممکن است این گزینه های درمانی برای همه بیماران مناسب نباشد.

 جراحی اندومتریوز

آخرین راه و مهمترین تکنیک برای درمان آندومتریوز جراحی است.

پزشکان با انجام جراحی لاپاراسکوپی اقدام به سوزاندن یا برداشتن ضایعات ایجاد شده در بافت خارجی رحم می کنند.

برای کسانی مناسب است که به دردهای بسیار شدید، ناباروری و کیست های بزرگ تخمدانی مبتلا هستند.

جراحی آندومتریوز باعث می‌شود تا درد بیمار سریع از بین رفته و شانس بارداری آنها افزایش پیدا می کند.

ولی مسئله این است که امکان عود بیماری باز هم پس از این شیوه درمان وجود دارد.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

بسیاری از بانوان به محض مطلع شدن از بیماری آندومتریوز با نگرانی بسیار زیادی مواجه می‌شوند و نمی دانند که چه موقع و چطور باید به پزشک مراجعه کنند.

متخصصان هشدارهای لازم را در مورد این بیماری به همه بانوان می دهند.

معتقدند که اگر با وجود آندومتریوز دچار دردهای شدید و ناگهانی می‌شوید یا درد لگنی مدام و مزمن دارید باید به پزشک مراجعه کنید.

دردی که خارج از دوره قاعدگی و شدت بالا اتفاق می افتد به هیچ عنوان طبیعی نیست.

باید نسبت به درد هنگام رابطه جنسی، مشکل در باردار شدن و علائم غیرطبیعی قاعدگی هوشیارتر باشید.

به طور کلی اگر بانوان مشکوک به آندومتریوز علائم گوارشی یا ادراری دارند یا سابقه خانوادگی آندومتریوز در آنها وجود دارد باید در صورت بروز هر کدام از این مشکلات پزشک مراجعه کنند.

متخصصانی که در این زمینه فعالیت می کنند با توجه به مهارت و تجهیزاتی که در اختیار دارند، می توانند چنین عارضه ای را سریع تر تشخیص داده و درمان موثرتری را در پیش می گیرند.

دکتر بهناز نوری متخصص زنان و زایمان در مورد شناخت، شناسایی و درمان بیماری هایی مثل آندومتریوز از مهارت و تجربه بالایی برخوردار هستند.

در صورتی که با موارد مشکوک مواجه هستید می توانید با پزشک متخصص صحبت کرده یا برای مشاوره حضوری به مطب مراجعه کنید.

پزشکان می توانند از علائم و شواهد بیمار متوجه شوند که آیا وضعیت خطرناکی برای آنها اتفاق افتاده و نیاز به درمان فوری دارند یا خیر.

سوالات متداول

در ادامه با برخی از سوالات متداول بیماران آشنا می‌شویم.

آیا آندومتریوز کاملا درمان می شود؟

آندومتریوز متاسفانه هیچ درمان قطعی و دائمی ندارد.

این افراد می‌توانند سال ها به زندگی طبیعی ادامه دهند.

ولی باید این بیماری را کنترل کرده و نسبت به عود مجدد آن هوشیار باشند.

آیا درمان آندومتریوز باعث یائسگی زودرس می شود؟

آندومتریوز و سایر درمان های معمول برای آن به هیچ عنوان ارتباطی به یائسگی زودرس ندارد.

این افراد بعد از برداشتن یا سوزاندن ضایعات مانند گذشته قاعدگی طبیعی را تجربه می کنند.

بعد از جراحی آندومترویوز احتمال بازگشت بیماری چقدر است؟

متاسفانه امکان بازگشت بیماری هایی مانند آندومتریوز وجود دارد.

ولی در صورتی که جراحی دقیق و درمان به موقع انجام شود امکان بازگشت آن بسیار کم است و بهتر است که بیماران همواره تحت نظر پزشک باشند تا در صورت نیاز درمان دارویی یا مکمل صورت پذیرد.

آیا می توان با وجود آندومتریوز باردار شد؟

در صورتی که آندومتریوز خفیف تا متوسط باشد امکان بارداری طبیعی وجود دارد.

به ویژه در زنانی که قبل از ۳۵ سالگی با چنین عارضه ای مواجه هستند.

اما بعد از ۳۵ سالگی اگر آندومتریوز تخمدان را درگیر کند احتمال بارداری نیز کاهش می یابد.